کد خبر : 76521
/ 09:50
ساکنان شهرک انصار در حاشیۀ شهر از امکانات محروم‌اند

زندگی با آب تانکری و نفت کوپنی!

زندگی با آب تانکری و نفت کوپنی، برای خیلی از افراد، امروز خاطره شده، اما برای حاشیه‌نشینان مشهدی، تصویر زندۀ این روزهایشان است؛ مردمی که هنوز هم به سبک سال‌های جنگ، با دادن برگه‌های کوپن نفت می‌گیرند.

زندگی با آب تانکری و نفت کوپنی!

فاطمه شوشتری: زندگی با آب تانکری و نفت کوپنی، برای خیلی از افراد، که زندگی در دهۀ60 و قبل‌از آن را تجربه کرده‌اند، امروز خاطره شده، اما برای حاشیه‌نشینان مشهدی، تصویر زندۀ این روزهایشان است؛ مردمی که هنوز هم به سبک سال‌های جنگ، با دادن برگه‌های کوپن نفت می‌گیرند، لوله‌های بلند بخاری‌ را در خانه‌هایشان بالا می‌برند، با استفاده از کپسول گاز یا روی پیک‌نیک آشپزی می‌کنند، آب آشامیدن و شستشویشان را از تانکرهای پرشده از چاه‌های عمیق تصفیه‌نشدۀ اطراف مشهد تأمین می‌کنند، برق پنهانی از همسایه‌های دور می‌گیرند و... این زندگی هر‌روز اهالی شهرک انصار است؛ همان‌ها که پیچِ شیرِ گازِ خانه‌هایشان هرز شده، از بس آن را چرخانده‌اند تا ببینند هوایی از آن بیرون می‌آید یا نه! مردمی که هنوز کوپن برایشان منسوخ نشده، و با آن سوخت می‌گیرند و گرمایی به خانه‌هایشان می‌بخشند، حاشیه‌نشینانی که زندگی‌شان به آب تانکری گره‌ خورده است و روشنایی خانه‌شان، به برق‌گرفتن پنهانی.
107093.jpg
فاصلۀ چندانی از مرکز شهر ندارند؛ درست در شرق مشهد، سمت چپ قلعه‌ساختمان، به فاصلۀ 200متر از میدان مهدی‌آباد، دیوار خانه‌هایشان بالا‌رفته است، با تابلوهایی که با مُهر شهرداری منطقۀ6مشهد، نشان از پایان‌کار ساختمان دارد. تابلوها به‌عمد روی دیوار میخ شده است تا نشان دهد این‌ مردم، به‌عنوان شهروندان مشهدی، درست بیخ‌ گوش شهر، از هر امکاناتی محروم‌اند.
ماجرا از این قرار است که چندسال پیش، یکی از بساز‌وبفروش‌های مشهدی، زمینی را در حاشیۀ مشهد، انتهای محلۀ اروند بعد‌از تغییر کاربری می‌خرد. مالک با جلب اعتماد چندتن از شهروندان، که فکر خانه‌دارشدن را با بودجۀ کم در سر می‌پروراندند، از هر خانواده‌ای چندمیلیون‌تومان پول نقد می‌گیرد و ساخت خانه‌ها، با وعدۀ تحویل در کمتر از یک‌سال، شروع می‌شود. زمان می‌گذرد و واحدها در مدت تعیین‌شده تحویل داده نمی‌شود. بعد‌از چندسال هم که خانه‌ها در‌اختیار مالکان قرار می‌گیرد، در آن‌ها از انشعابات گاز و آب خبری نیست و تعدادی از واحدها حتی برق ندارد!
حالا چهار سال می‌شود که بیش‌از 70خانوار، که هرکدام دوسه‌فرزند دارند، در این خانه‌ها زندگی می‌کنند، خانه‌هایی که باوجود پیگیری‌های مداوم بیش‌از 200نفر، هنوز هم از‌سوی دستگاه‌های خدماتی مورد بی‌لطفی قرار دارند.

چهاردیواری منهای آب، برق و گاز!
  پیچ قرمز سرِ تلمبه را می‌چرخاند؛ یک دقیقه، دو دقیقه و بالاخره صدای هوایی که داخل لوله پیچیده، شنیده می‌شود و آخر سر، باریکه‌‌ای از نفت به داخل بانکه سُر می‌خورد. رضا، که یک لنگه‌پا ایستاده، پیت نفت را از کنار بشکۀ کوپنی برمی‌دارد تا بخاری چکه‌ای خانه را در طبقۀ دوم ساختمان روشن‌ کند، و نوبت نفر دوم می‌رسد و دوباره پیچ تلمبه باز‌ می‌شود.
   درست بیخ‌ گوش این بشکه‌های نفت، مجتبی درحال تنظیم اتصال لولۀ تخلیۀ آب تانکر به مخزن بزرگ داخل حیاط است، تانکر بزرگی به رنگ سفید و قرمز، که داخلش از آب چاه‌های عمیق پر‌ شده. هزارلیتری تصفیه نشده است. نوبت آب‌گیری مجتبی که تمام می‌شود، پرکردن تانکر دیگر خانه‌ها شروع می‌شود. به میانه که می‌رسد، دیگر خالی شده‌ است و صدای پمپ آب خانه‌ها تنها صدایی است که به گوش می‌رسد.
    این یکی ماجرا، از ته جلبک‌بستۀ دبه‌های سفید شروع می‌شود، دبه‌هایی که بخشی از لوازم اصلی خانۀ اهالی است. درواقع این دبه‌ها برایشان مایه حیات است؛ وقتی تانکرها خالی می‌شود، همین دبه‌ها هستند که مردم را از بی‌آبی نجات می‌دهند. هر خانواده 15-20تا دبه دارد که آن‌ را با آب تانکر ماشینی پر می‌کند، همان آب تصفیه‌نشده‌ای که آلوده‌بودنش از جلبک‌های ته‌نشین‌شدۀ دبه‌ها پیداست.
   کپسول‌ها در شهرک ماجرا زیاد دارند. جلوی هر خانه، مثل یک نشانه، کمد کپسول خودنمایی می‌کند. بعضی‌ها سه‌تا و تعدادی حتی تا پنج‌کپسول دارند. گاز کپسول‌، جایگزین گاز‌ شهری در لوله‌های اجاق‌ گاز‌ و آبگرمکن است. کپسول‌هایی که هرکدامشان با آشپزی سه‌روزه و با دوش‌گرفتن دوروزه ته می‌کشند.
   به تمام این ماجراهای عجیب و البته غریب، نبود برق در برخی از واحدها را هم اضافه‌ کنید. برق به ابتکار خود اهالی، و البته پنهانی، از همسایه‌های دور با کابل‌ به چراغ خانه‌ها رسیده، تا شب را در تاریکی سر نکنند.
 اهالی شهرک انصار، چهار‌سال است که با این مشکلات دست‌‌به‌گریبان‌اند. یک روز کوپن نفتشان تمام‌ می‌شود و درماندۀ نحوۀ گرم‌کردن خانه‌های سردشان می‌مانند؛ روز دیگر کپسول پیدا‌ نمی‌شود تا غذایی درست‌ کنند؛ یک بار هم بدون آب تانکر می‌مانند و هزاران مشکل دیگر... و این یعنی زندگی آن‌ها با چالش همیشگی آب، گاز و برق روبه‌روست.

70میلیون تومان پول دادیم، اما امکانات نداریم
ماجرای خانه‌های بی‌امکانات شهرک‌ انصار به دهۀ80 برمی‌گردد. محمد‌رضا سالار، یکی از اولین ساکنان این شهرک، با گریزی به آن روزها این‌گونه برایمان می‌گوید: «سال‌ 87 یا 86 بود که با دیدن تبلیغات دربارۀ ساخت و تحویل خانه با مبلغ کمتر از 40میلیون‌تومان در شهرک انصار، برای گرفتن این خانه‌ها ثبت‌‌نام‌ کردیم. خیلی‌ها برای جورکردن همان 10میلیون‌تومان پول نقد اولیه، طلای زن و بچه‌شان را فروختند تا برای همیشه از مستأجری خلاص‌ شوند. اما نه‌تنها خانه‌ها با وعدۀ سازنده، هشت‌ماهه تحویل داده‌ نشد، بلکه وقتی سال93 بعد‌از بگیر‌و‌ببند فراوان، توانستیم کلید درِ واحدهایمان را بگیریم، امکانات چندانی نداشت. خودمان افتادیم دنبال سیم‌کشی و لوله‌کشی. بعد‌از اتمام این‌ کارها، برای وصل‌شدن برق اقدام کردیم. با دراختیارداشتن پایان‌کار شهرداری برای فاز اول برق کشیدیم و واحدهای بی‌برق هم پنهانی از همین محل برق گرفتند.».
او ادامه‌ می‌دهد: «برای وصل‌شدن آب و گاز هم زیاد دوندگی کرده‌ایم، اما اداره‌های مربوط می‌گویند چون زمین در مالکیت آستان‌ قدس بوده و تغییر کاربری داده و به فروش گذاشته‌ شده، باید هزینۀ انشعابات را که چند میلیاردتومان است، بدهد تا حفاری برای شبکه‌کشی صورت‌ بگیرد.».
آن‌طور‌که این مالک می‌گوید، این واحدهای 71 و 66متری آپارتمانی، که تعدادشان 12بلوک شش‌تایی در سه‌طبقه است، با هزینه‌های بعد‌از تحویل به‌همراه 25میلیون‌تومان وام، برای هر نفر حدود 70میلیون‌تومان درآمده و همۀ این‌ها درحالی است که آب و گاز ندارد.

چند برابر قبض آب و گاز مردم، پول کپسول و تانکر می‌دهیم
این روزها سردی هوا هم دردسر جدیدی برای اهالی شهرک‌ انصار شده، دردسر گرم‌کردن خانه، آن هم بدون گاز. خوشخو، که چهار زمستان را در خانه‌‌اش با بخاری نفتی چکه‌ای سرکرده، می‌گوید: «در این سال‌ها تا دلتان بخواهد برای وصل‌شدن گاز از ادارۀ گاز پیگیری کرده‌ایم. حتی به کارشناسانش گفته‌ایم که چطور می‌شود 200متر آن‌طرف‌تر از خانۀ ما، دور میدان مهدی‌آباد، مردم گاز داشته‌ باشند و برای وصل گاز واحدهای این شهرک کوتاهی شود! اما همۀ این نامه‌نوشتن‌ها و اعتراض‌کردن‌ها تاکنون بی‌جواب مانده‌ است.».
او اضافه‌ می‌کند: «زمستان سال93 که اولین سال سکونت اهالی در این خانه‌ها بود، از کپسول و بخاری گازی برای گرم‌کردن استفاده‌ می‌کردند، اما هزینه‌های پرکردن کپسول سنگین بود؛ به‌همین‌دلیل همه به شرکت نفت اعتراض کردیم و این شرکت هم کوپن نفت داد تا خانه‌ها را با بخاری نفتی چکه‌ای در زمستان گرم نگه‌داریم.».
آن‌طور‌که خوشخو می‌گوید، این کوپن‌های نفت براساس تعداد خانوار بین آن‌ها تقسیم شده و میزانش آن‌قدر کم است که کفاف زمستان را نمی‌دهد. به‌همین‌دلیل آن‌ها مجبورند برخی روزها را در سرما سر کنند یا از رانندۀ خودروهای سنگین، گازوئیل بخرند و در خانه بسوزانند.
او ادامه‌ می‌دهد: «برای پخت‌وپز هم مجبور شده‌ایم کپسول بخریم. کپسول‌ها چندان کفاف نمی‌دهد و برای پرکردن هرکدامشان باید 12هزار‌تومان بپردازیم. در ماه محرم و صفر، چون ایستگاه‌های صلواتی هم متقاضی کپسول هستند، برای پرکردن هر‌ کپسول تا 20هزار تومان هم باید پول بدهیم.».
خوشخو دربارۀ نبود آب هم این‌طور می‌گوید: «برای آب هم زیاد پیگیری کرده‌ایم که قرار شده‌ با پرداخت حدود 2میلیارد‌تومان از‌طرف آستان‌قدس آب خانه‌ها وصل‌ شود.».
به گفتۀ وی، همۀ 70خانوار ساکن در این واحدها، درحال‌حاضر از تانکر و دبه استفاده و آن‌ها را با آب چاه پر می‌کنند؛ این کار ماهیانه برای هرکدامشان حداقل 60هزار‌تومان هزینه دربردارد.
107094.jpg

محل نگهداری گوسفندان
محله‌ کثیف است. نخاله‌های ساختمانی همه‌جا دیده می‌شود. نه‌فقط نخالۀ ساختمانی، که ضایعات چوب و پارچه هم محله را پر کرده. بوی گند فضولات حیوانی هم مدام به مشام می‌رسد. اگر نگاهی به زیر پایتان بیندازید، از نشانه‌ها متوجه خواهید‌ شد اینجا محلی برای نگهداری گوسفندان است! منصوری دربارۀ این مشکل چنین می‌گوید: «بیشتر از وجود نخاله‌، از حضور گوسفندان و سگ‌های ولگرد کلافه شده‌ایم. عده‌ای سودجو، این‌ منطقۀ مسکونی را تبدیل به پنجشنبه‌بازار و جمعه‌بازار گوسفند کرده‌اند. هم بوی آن‌ها خفه‌مان کرده و هم سایر آلودگی‌هایشان.».
کودکان شهرک‌ انصار، میان همین نخاله‌ها و فضولات حیوانی زندگی می‌کنند؛ تفریح‌ آن‌ها نیز درکنار همین آلودگی‌هاست. «همین هفتۀ پیش بود که سگ ولگردی دنبال پسرم‌ کرد. اگر دیر رسیده‌ بودم، سالم‌ نمانده بود.». این را «مرضیه» می‌گوید، زن سی‌و‌پنج‌ساله‌ای که سه‌‌سال پیش با همسر و دو فرزندش به شهرک آمده و حالا حتی ساس، از همین گوسفندها به خانه و زندگی‌اش رسیده‌ است.

زمستان نشده اولین خانه منفجر شد
70خانوار ساکن در بخش انتهایی شهرک انصار، به همان اندازه که دلشان از اداره‌های دولتی پر است که گاز و آبشان را وصل نمی‌کنند، از حادثه‌های احتمالی وحشت دارند.
البته نگرانی‌شان بیجا هم نیست و با‌وجود بخاری‌های چکه‌ای و کپسول‌ها، وقوع حادثه دور از ذهن نیست؛ همچون نمونه‌هایی که «سالار» برایمان برمی‌شمارد: «بیش‌از 10خانه تاکنون براثر روشن‌بودن بخاری نفتی دود گرفته‌اند، و اگر صاحبخانه‌ها دیر می‌رسیدند، آتش همۀ وسایل را خاکستر می‌کرد.».
او ادامه‌ می‌دهد: «علاوه‌بر‌این بارها کپسول‌های گاز دچار حریق و با کمک همسایه‌ها خاموش شده است. ازمیان آن‌ها فقط یک مورد منفجر شده‌ است.».آن‌طور‌که او می‌گوید، چند شب گذشته یک کپسول‌ با نشتی لولۀ اجاق‌ گاز، دچار مشکل و براثر اتصال برق منفجر می‌شود. در این انفجار، کسی از اهالی خانه آسیب نمی‌بیند، اما تمام پنجره‌های خانه می‌شکند، وسایل آشپزخانه خُرد‌ می‌شود و حتی دیوارها ترک برمی‌دارد.
سالار تأکید‌ می‌کند: «وقوع این انفجار قبل‌از رسیدن زمستان، نشان داد که خطر در کمین ساکنان این شهرک است و مقصر اصلی آن مسئولان هستند.».

مدیر روابط‌ عمومی شرکت گاز خراسان‌ رضوی:
گاز‌کشی شهرک‌‌ انصار نیازمند 100میلیون تومان است
مدیر روابط‌ عمومی شرکت گاز خراسان‌ رضوی با اشاره‌به تعدد نامه‌های رسیدۀ اهالی شهرک‌ انصار مبنی‌بر درخواست گاز‌کشی این محدوده می‌گوید: «زمین یادشده، که در آن ساخت‌وساز صورت‌ گرفته، متعلق‌به آستان‌قدس رضوی بوده و چند‌سال قبل به شخصی فعال در حوزۀ بساز‌وبفروش فروخته‌ شده‌ است.».
علوی با یادآوری نظر قانون در تغییر کاربری‌ها ادامه‌ می‌دهد: «با تغییر کاربری این زمین، آستانه به‌عنوان مالک اولیه، باید هزینۀ تأسیسات زیربنایی را بپردازد.».وی اضافه‌ می‌کند: «طبق همین قانون، تازمانی‌که هزینۀ انشعاب و تأسیسات به شرکت‌ گاز پرداخت نشود، این شرکت نمی‌تواند برای اتصال گاز کاری انجام‌ دهد.». مدیر روابط‌ عمومی شرکت گاز خراسان‌ رضوی با تخمین هزینه‌های انشعاب و اتصال گاز در شهرک انصار، بیان‌ می‌کند: «بخشی از این شهرک گاز ندارد و برای جاگذاری شبکه‌ها و تخلیۀ فشار، به 100میلیون‌تومان پول نقد نیاز است.». به گفتۀ وی، به‌محض اینکه آستان‌قدس، این پول را به شرکت گاز پرداخت کند، کار گاز‌کشی این شهرک آغاز‌ خواهد‌ شد. علوی در‌بارۀ مدت لازم برای وصل‌‌شدن گاز این واحدها می‌گوید: «بعد‌از پرداخت هزینه‌ها، حداقل 6ماه زمان برای انجام کارهای زیرساختی شبکه‌گذاری لوله‌ها لازم است.».
در ادامه گزارش به سراغ مسئولان آستان قدس رضوی رفتیم  و پاسخ آن‌ها را جویا شدیم. اما با وجود پیگیری های چند روزه هنوز موفق به دریافت پاسخ نشده‌ایم. با این حال در تلاشیم در شماره آینده صحبت های مسئولان مناطق را به چاپ برسانیم.
 
 
کلیدواژه ها
اشتراک گذاری
نظرات شما
امین
09:18 0 0 پاســخ به ایــن نظــر

همه مردم حاشیه روستاهای ویرانی ، شاندیز ، دیز در ،فیانی کراخگ ، و ... به این وضع گرفتار شدند زاغه نشینی بدون هیچ امکاناتی، انسان که هستند چرا باید این قوانین وضع شود از فقر و بدبختی پنج سال یک جا بنشینی که اب ، برق و گاز نداشته باشد فرمانداری میگه زمین ها کشاورزی است امکانات نمی دهیم .قوانین اسلام و شرع چه می گوید ایا برای انسانیت ارزش قائل نیستند بچه ها چه کناهی کردند که به خاطر استفاده اب ناسالم باید هر روز به یک مرض مبتلا شوند اگر ان خانواده داشته باشد نمی اید تو این شرایط با جان خانواده و عزیزان خود بازی کند مگر خداوند نمی گوید گوشت خوک حرام است ولی در مواقع اضطرار می گوید به اندازه بخور که نمیری .حالا وقتی جان چند هزار انسان در میان است دستگاههای متولی نمی توانند یک توافق کنند که این انسانها نجات پیدا کنند.اگر دستگاهها کوتاهی کردند به مردم اطلاع رسانی نردند و جلو ساخت و سازها را نگرفتند تا ابد دهر باید با این وضع بمانند.الهم عجل لولیک الفرج

نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی