کد خبر : 74586
/ 23:34
شهرآرا از استودیو‌های موسیقی زیرزمینی و جای خالی دستگاه‌های فرهنگی گزارش می دهد؛

موسیقی در اتاق مرگ

ماجرای موسیقی در مشهد، بیش‌از‌همه به داستانی تراژیک می‌ماند که هیچ نویسنده‌ای حاضر نیست تألیف آن‌را بر عهده بگیرد...

موسیقی در اتاق مرگ

خبرنگار: مسعود سلطانی

به گزارش شهرآرا آنلاین / سال‌هاست به‌واسطۀ رشد تکنولوژی‌های نوین، موسیقی و آهنگ‌سازی تبدیل به کالایی دردسترس و همگانی شده است و با‌ حداقل امکانات حتی یک لپ‌تاپ و میکروفون و یک اتاق ایزوله، می‌توان یک استودیو به‌راه انداخت. حتی اگر قصد راه‌انداختن استودیو نداشته باشید و فکر کنید ته‌صدایی دارید که باعث شده است شما را یک خواننده جلوه دهد، می‌توانید با یکی‌دومیلیون تومان یک تراک به دلخواه خودتان بخوانید، به‌ همین سادگی. همۀ این‌ها درحالی‌ است‌ که کمتر از دو دهه پیش، کلاس‌های ورزشی و زبان‌های خارجی و کمتر از یک‌دهه پیش آموزش موسیقی کالای لوکس به‌حساب می‌آمد، اما حالا شرایط تغییر کرده است.حالا شهر، پُرشده از استودیو‌های موسیقی که به‌خاطر نداشتن مجوز‌های لازم اسمشان را گذاشته‌ایم استودیوهای زیرزمینی. این استودیوها حتی اگر در بالاترین طبقات آپارتمان‌های مرتفع شهر باشند، زیرزمینی هستند و در تاریکی و بدون اینکه تحت هیچ نظارت مشخصی باشند، فعالیت می‌کنند. 

 

فعالیت در تاریک‌خانه‌ها

اگرچه بیشتر نهادهای فرهنگی کشور به‌دلیل رویکرد‌های سلبی عملکرد درخشانی در حوزۀ مدیریت موسیقی نداشته‌اند، نمونه‌های قوی در عرصۀ فرهنگ هم که منجر به رویش‌ها و به‌وجودآمدن آثار ماندگار شده، کم نبوده است. اما در مشهد اوضاع از این هم بدتر است؛ حوزۀ مدیریت موسیقی در مشهد بیش از آنکه رفتار سلبی یا ایجابی داشته باشد، رفتاری منفعل و سردرگم دارد. شاید بهترین کسانی که بتوانند دربارۀ بلبشوی وضعیت موسیقی مشهد صحبت کنند، فعالان زیرزمینی باشند، کسانی که تأسیس استودیو را در تاریک‌خانه‌های زیرزمینی به زیر ذره‌بین دستگاه‌های نظارتی‌بودن ترجیح داده‌اند. برای رفتن به استودیوشان لازم نیست خیلی مخفی‌کاری کنیم، استودیو در حاشیۀ یکی از خیابان‌های اصلی و پرتردد شهر است.

آخر شب است و اوج شلوغی بازار، همراه محمد‌جواد مداحی، یکی از هنرمندان موسیقی مشهد سری به استودیو عرفان می‌زنیم. محمدجواد مداحی یک خوانندۀ ارزشی است و در این سفر درون‌شهری، فقط نقش راهنما را دارد. تابه‌حال بیش از بیست اثر فرهنگی تولید کرده است. استودیو در طبقۀ دوم یک ساختمان نیمه‌اداری است و در همسایگی مطب پزشک و بالای یک عطرفروشی، جا خوش کرده است.

دورتادور استودیو با فوم‌های دیفیوزر مشکی که عایق صداست، پوشانده شده است. در انتهای استودیو و پشت سیستم‌های صوتی اتاق مرگ یا (deth room) قرارگرفته که محل ضبط صدا و کاملا ایزوله است. روی مبل‌های چرمی استودیو لم می‌دهیم و صحبت دربارۀ کاروبار استودیو‌ها شروع می‌شود.

 

یه‌شب دو‌شب عاشقتم بعد بای‌بای!

محمدجواد می‌گوید: «هرکسی با تجربۀ محدودی که داشته، استودیو زده است. دراین‌شرایط خیلی کارها ساخته می‌شه، و مضامین زیادی به‌کار برده می‌شه. اما بیشتر اوقات، مضمون مشترک اکثر کارها "یه‌شب دو‌شب عاشقتم، بعد دیگه بای‌بای" هستش و این جنس موسیقی مریض که متأسفانه توسط قشر جوان هم شنیده می‌شه، باعث اثرات بد فرهنگی شده و ذائقۀ مردم رو هم خراب کرده.».

مداحی که دل خونی از وضعیت خوانندگی و فعالیت فرهنگی دارد، از نبود حمایت‌های لازم از آثار فرهنگی مطلوب سخن به‌میان می‌آورد و ادامه می‌دهد: «کسانی که کار فرهنگی و ارزشی هم می‌کنند، حمایت نمی‌شوند. تا الان از بین حدود بیست کاری که ساختم، هیچ حمایتی از من نشده و تمام هزینه‌ها رو خودم تأمین کردم. تنهاکاری‌ که برای من سود مالی داشته، یک کار انتخاباتی بود که توسط یکی از ستادها موردحمایت قرار گرفت.».

 

104308.jpg

 

رقص موزیسین‌ها به آهنگ مردم

عرفان که صاحب استودیوست و در حوزۀ آهنگ‌سازی هم فعالیت می‌کند، برایمان از آشفته‌بازار آهنگ‌سازی و سخیف‌شدن روزبه‌روز تولیدات و همین‌طور ذائقۀ مردم می‌گوید: «هر روز بر حجم آهنگ‌های بی‌محتوا و کم‌ارزش اضافه می‌شه و متأسفانه بخشی از جامعه مخصوصاً تینیجر‌ها (نوجوانان) از این تولیدات استفاده می‌کنند. البته درحقیقت موزیسین‌ها باید تولیدات رو هدایت کنند و مردم باید به‌ساز موزیسین‌ها برقصن، اما الان کاملا برعکس شده و موزیسین‌ها به‌ ساز مردم می‌رقصن.».یکی دیگر از حوزه‌های رهاشده یا به‌تعبیر دیگر، کمترتوجه‌شده، آموزش است. در سطح مشهد فقدان آموزش‌های صحیح باعث به‌قهقرارفتن برخی تولیدات موسیقایی پاپ شده است. عرفان درهمین‌باره می‌گوید: «در بحث فرهنگی نگاه‌های منفی وجود دارد. در شهر جایی برای آموزش موسیقی نداریم. من برای کلاس آموزشی می‌رم تهران، وقتی آموزش درستی نداریم کارهای ضعیف تولید می‌شه. بعد از فوت مرحوم بابک بیات اگه نگیم اصلا ملودی وجود نداره، می‌تونیم بگیم ملودی‌هایی که از سطح بالایی در موسیقی برخوردار باشه، خیلی کم شده. الان اکثر کارهایی که موردپسند مردم قرار می‌گیره، کپی از ملودی‌های خارجی ترک و عربی هستش.».

 

در جستجوی شهرت یا برای فِرِیندها

نبود حمایت رسانه‌ها در حوزۀ موسیقی، درد دیگر این دو‌ فعال هنری است. محمد جواد درهمین مورد می‌گوید: «مسئلۀ دیگه نبود حمایت رسانه‌ای درست‌‌ودرمونه. به‌همین‌خاطر الان فضاهای مجازی مثل اینستاگرام و تلگرام نقش اصلی ایفا می‌کنند. در فضای مجازی هم تنهاملاک، پول است. مثلا برای تبلیغات یک تراک حدود بیست‌میلیون هزینه می‌شه و به‌همین‌خاطر بچه‌پول‌دارها که پول تبلیغات دارن، باوجود پایین‌بودن سطح کارشان، در چنین‌فضایی مطرح می‌شن.».عرفان در ادامۀ همین نظرات محمد‌جواد، دربارۀ هدف اکثر مشتری‌های استودیو صحبت می‌کند، اینکه شهوت شهرت، خیلی‌ها را به‌سمت خوانندگی می‌کشاند: «الان اکثر کسانی که میان سمت خواننده‌شدن، هدفشون مشهورشدن هستش. بعضی هم برای منظور مشخصی می‌خوان آهنگ بخونن، مثلا برای مجلس عروسی‌شون یا برای فرینداشون. به‌همین‌خاطر بین کارهای زیادی که تولید می‌شه، درواقع کار هنری شکل نمی‌گیره.».

 

١۵ تا ٣٠میلیون تومان برای یک تراک آهنگ

عرفان دربارۀ هزینه‌های تولید یک قطعه آهنگ می‌گوید: «هزینه‌های تولید یک تراک موسیقی به عوامل زیادی برمی‌گرده. به‌طور‌معمول در مشهد برای یک تراک آهنگ حدود دو‌میلیون تومان هزینه می‌شه، البته اگه به‌جای موسیقی کامپیوتری از ساز زنده و نوازنده استفاده بشه، بیشتر هم می‌شه. این را هم بگویم استودیو‌هایی که مطرح هستند، بیشتر از این‌ها هزینه می‌گیرن. مثلا در تهران استودیو‌های مطرح پانزده تا سی‌میلیون هم می‌گیرن.».

عرفان ادامه می‌دهد: «درمجموع عرصۀ موسیقی در مشهد محدود است. از میان کسانی‌که وارد این فعالیت می‌شن، شاید صرفاً ٨-٧درصد باقی بمونن و ادامه بدن، چون بازگشت سرمایه وجود نداره و صرفاً باید هزینه کرد. البته برخی سرخورده می‌شن، چون هدفشون شهرت بوده ولی بهش نمی‌رسن. ازاون‌طرف هم ورود به‌ عرصۀ موسیقی نسبت به سایر هنرها خیلی ساده و ارزان و دردسترس‌تر است، برای تولید یک تراک آهنگ بامراجعه به سه‌نفر کار انجام می‌شود، اما سایر هنرها این‌طور نیست.».

 

جای خالی دستگاه‌های فرهنگی

جای خالی دفاتر فعال در حوزۀ تولید و نشر موسیقی در مشهد دیده می‌شود و مداحی درهمین‌رابطه می‌گوید: «شرکت تولیدکنندۀ موسیقی و برگزارکنندۀ کنسرت موسیقی در مشهد نداریم، به‌همین خاطر پول و سرمایه‌ای هم وارد این حوزه نمی‌شه. از سمت دیگه اکثر نهاد‌ها و سازمان‌های فرهنگی مثل بسیج، سپاه و سایر مراکز فرهنگی، که در کل کشور دفتر موسیقی دارن، در مشهد به‌دلیل فضایی که ایجاد شده است، اصلا در این حوزه فعالیت نمی‌کنند. حتی از کسانی که کارهای کاملا ارزشی تولید می‌کنند، هم هیچ حمایتی نمی‌شه، اما ماجرا در تهران کاملا برعکس است، به‌همین‌خاطر فعالان این حوزه با مشکلات معیشتی مواجه‌اند و کار‌های خوبی هم تولید نمی‌شه.».

آنچه در این گزارش گذشت، بخش کوچکی از مشکلات فعالان واقعی موسیقی شهر است. اما در همین شهر عده‌ای هستند که با علم کردن مسائل غیرواقعی در موسیقی فضایی کاملا سیاسی را ایجاد کرده‌اند تا بتوانند از آب گل‌آلود که در نتیجۀ این فضا ایجاد می‌شود، ماهی خودشان را بگیرند.

 

گزارش کامل را در روزنامه شهرآرا بخوانید:

ورود به صفحه گزارش روزنامه شهرآرا ۲۴ تیر

اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی