کد خبر : 74422
/ 21:29
۴کلید طلایی برای همۀ کسانی که فکر می‌کنند استعداد کشف‌نشده‌ای در نوشتن دارند؛

دسـت‌ بـه‌ قـلم

اگر اهل قلم در دست گرفتن و نوشتن هستید و به این حوزه علاقه‌مندید، باید قدر این علاقه را بدانید. زیاد هم مهم نیست به چه اندازه می‌نویسید.

دسـت‌ بـه‌ قـلم

نویسنده: ایمان فروزان‌نیا

شهرآرا آنلاین / اگر اهل قلم در دست گرفتن و نوشتن هستید و به این حوزه علاقه‌مندید، باید قدر این علاقه را بدانید. زیاد هم مهم نیست به چه اندازه می‌نویسید. می‌خواهد در حد خاطرات روزانه باشد یا دل‌نوشته‌های گاه‌وبی‌گاه یا چندخطی برای نشریۀ دانشگاه، حتی فرقی نمی‌کند که چقدر حرفه‌ای یا آماتور هستید و مثلا در درونتان یک جلال آل‌احمد نهفته است یا یک جلال سیزده‌سالۀ کلاس ششم. خلاصه در هر سطح و به هر میزانی که می‌نویسید، بدانید و آگاه باشید که بهترین عادت دوعالَم را دارید. حالا نه اینکه با خودتان فکر کنید بندۀ نویسنده چون بالاخره روزی در تقویم پیدا شده که می‌توانم آن را به خودم یا شاید هم خودم را به آن ربط بدهم، دور برداشته‌ام و دارم برای خودم نوشابه باز می‌کنم، خیر. می‌گویم نوشتن و علاقه به آن خوب است، چون نه‌تنها نویسنده با نوشتن اعتمادبه‌نفسش افزایش می‌یابد و کیفور می‌شود -این حظ‌وحال را هیچ‌جای دیگر هم نمی‌شود پیدا کرد و بسیار شیرین و دلچسب است- بلکه محققان نیز تحقیق کرده‌ و دریافته‌اند که نوشتن دربارۀ موقعیت‌های پراسترس زندگی در حد زیادی باعث ازبین رفتن استرس‌های بعدی می‌شود. فکرش را بکنید، مثلا دارید خاطرات روزانۀتان را می‌نویسید ولی درواقع همان لحظه دارید با استرس می‌جنگید. نوشتن باعث رشد عقل هم می‌شود. آدم برای نوشتن لازم است که فکر کند، دودوتا چهارتا کند، فلسفه‌بافی کند و همۀ این‌ها به رشد فکری منتهی می‌شود.

حالا که اندر فواید نوشتن برایتان گفتم، می‌ماند چند تا توصیه که به شما کمک می‌کند با قلم بیشتر از قبل دوست شوید و راحت‌تر آن را در دست‌تان بچرخانید، پس همراهمان باشید.

..........................................

 

بخوانید، بخوانید، بخوانید!

قدم اول در نوشتن، خواندن است. جمله‌ام کمی شبیه جملات بزرگان شد ولی خب از این سرراست‌تر نمی‌شد بگویم. اگر می‌خواهید نوشتن را شروع کنید یا اگر قبلا دستی به قلم برده‌اید و حالا می‌خواهید بهتر بنویسید، بدون معطلی مطالعه کردن را در برنامۀ روزانۀ‌تان بگنجانید. اینکه چه بخوانید، به خودتان مربوط است و سلیقۀتان. می‌توانید کتاب بخوانید، مجله ورق بزنید یا به‌سراغ روزنامه بروید. همۀشان خوب هستند و قلم شما را راه می‌اندازند ولی بد نیست این را هم بدانید که در شروع نویسندگی، هر کسی خواه‌ناخواه به همان سبک و سیاقی می‌نویسد که درباره‌اش مطالعه می‌کند؛ مثلا اگر رمان‌های سنگین بخوانید، نوشته‌هایتان بدون اینکه عمدی در کار باشد، سنگین و متین می‌شود. اگر متن‌های پراستعاره و پر از رنگ و تشبیه بخوانید، نوشته‌هایتان همان‌طوری می‌شود؛ البته این موضوع کاملا طبیعی است و جای نگرانی ندارد. بعد از مدتی هر کسی سبک خودش را در نوشتن پیدا می‌کند؛ برای همین از خواندن سبک‌های مختلف، ترسی نداشته باشید و با آغوش باز کتاب‌ها و مجلات متفاوت را ورق بزنید. این خواندن‌ها علاوه‌بر اینکه حکم سرمشق را دارند، به آدم خط فکری می‌دهند و نشانش می‌دهند که چطور می‌شود از زاویه‌های مختلف به موضوعات نگاه کرد. این‌‌گونه آدم یاد می‌گیرد که مثلا وقتی از یک کودک فال‌فروش عکس می‌گیرد، به‌جز کپشن «من و بچۀ فال‌فروش همین الان یهویی» می‌شود چیزهای دیگری هم نوشت؛ مثلا چندخطی دربارۀ حس‌وحال یک کودک کار یا اینکه حواسمان به این بچه‌ها باشد و بی‌توجه از کنارشان رد نشویم و خیلی چیزهای دیگر.

 

تمرین، تمرین، معجزه!

فکر کنم میان‌تیتر مطلب خبر می‌دهد از سِر درونش. مهم‌ترین عامل پیشرفت در نوشتن، تمرین است، پس سعی کنید در هر موقعیت و به هر بهانه‌ای بنویسید. مدل کلاسیکش می‌شود نوشتن خاطرات روزانه که چند مزیت بی‌نظیر دارد؛ اول اینکه همان‌طور که در مقدمه گفتم، تأثیر روانی مثبت دارد و باعث می‌شود استرس روزانه از شما دور شود. دوم اینکه ورق زدن دفتر خاطرات، در آینده می‌تواند به یکی از لذت‌های بزرگ آدم تبدیل شود و راه نوستالوژی‌بازی را هموار می‌کند. سوم اینکه فرصتی می‌شود که بعد از مدتی سیر پیشرفت خودتان در نوشتن را ببینید. حالا اگر حوصلۀ تهیۀ دفتر خاطرات و نوشتن با خودکار را ندارید، می‌توانید به‌سراغ دنیای مجازی بروید و یک وبلاگ درست کنید و خاطرات روزانۀتان را در آن ثبت کنید.

درکنار خاطره‌نویسی می‌شود به‌سراغ نوشتن دل‌نوشته و جملات کوتاه فیلسوفانه و عاشقانه هم رفت. اینستاگرام در حال حاضر بهترین فضا برای این‌طور نوشتن‌هاست. چون به‌راحتی می‌توانید متنتان را با عکس و درصورت تمایل، صوت یا تصویر همراه کنید؛ البته وبلاگ و دفترچۀ خاطرات هم می‌توانند پذیرای دل‌نوشته‌های شما باشند.

بعضی‌‌‌ها هم هستند که دوست دارند یادداشت‌های جدی‌تر بنویسند؛ مثلا دربارۀ مسائل فرهنگی، اجتماعی و حتی ورزشی. اصلا خیلی‌ها طرفدار نوشتن داستان کوتاه و حتی داستان بلند هستند. اگر شما جزو این دسته هستید، اول از هر کاری بدون نگرانی از اینکه نوشتۀتان قرار است کجا منتشر شود، آن را بنویسید. بعد نوشتۀتان را برای مجلات بفرستید. اگر دانشجو هستید که کارتان راحت است و می‌توانید به دفتر نشریات دانشگاه سری بزنید و مطالبتان را به آن‌ها بدهید. اگر هم دانشجو نیستند، مطلبتان را برای روزنامه‌ها بفرستید. بیشتر مجلات و روزنامه‌ها این روزها سایت دارند و فرستادن مطلب برایشان، خیلی راحت‌تر از قبل شده است. اصلا هم نترسید که حالا اگر مطلبم را قبول نکردند، چی؟ یا اینکه این مطالب‌ به دستشان نمی‌رسد و از این حرف‌ها. شاید باورتان نشود ولی خیلی از ما روزنامه‌نگارها ازطریق همین پیگیری‌ها و همکاری‌های کوچک با نشریات، پا به این وادی گذاشتیم و شوخی‌شوخی شغلمان شد نوشتن.

 

ناامید شدن ممنوع، ایضاً شاخ شدن

«این چیه نوشتی؟ بچۀ داداش من که کلاس پنجمه، برای انشاش از این قشنگ‌تر می‌نویسه»، «این رو ندی کسی دیگه‌ای بخونه ها! باعث آبروریزیه»، «وای شاهکار بود! پسر زدی روی دست همینگوی»، «به‌نظرم بفرست برای مسابقۀ فلان، اگر اول نشی، حتماً تقلب کردن.». این جملات و چیزهای مشابه آن را ممکن است از دهان خوانندگان مطلبتان بشنوید. گاهی بعضی‌ها مطلبتان را با خاک کوچه یکی می‌کنند و گاهی هم تا آسمان هفتم بالا می‌برندش، ولی شما نه باید از این بدگویی ناامید شوید و نه به آن تعریف غره. این‌طور نباشد که تا یک نفر گفت مطلبتان دوزار هم نمی‌ارزد، فکر کنید دیگر باید قلم را ببوسید و بگذارید کنار و نوشتن را به اهلش واگذار کنید. فراموش نکنید که خیلی‌وقت‌ها آدم برای دل خودش می‌نویسد و نه برای حرف مردم. از طرف دیگر بیشتر افراد مطالب را براساس حس‌وحالی که به آن‌ها منتقل می‌شود، نقد می‌کنند. خب، انتظاری غیر از این هم از آن‌ها نمی‌رود. نقد درست و اصولی کار منتقد است، پس حواستان باشد که بیش از حد از حرف‌های خوانندگان تأثیر نگیرید. اگر دوست دارید واقعاً بدانید چندمرده حلاج هستید و می‌خواهید قوت‌ها و ضعف‌های نوشتۀتان را متوجه شوید، آن را پیش اهل فن ببرید. استادان ادبیات مدرسه و دانشگاه، نویسندگان روزنامه‌ها و مجلات و کتاب‌ها بهترین گزینه‌ها برای این کار هستند. خداراشکر بیشتر نویسنده‌های ما آدم‌ها غُدّی نیستند و اگر مطلبتان را برایشان بفرستید و دوستانه تقاضا کنید که نظرشان را بگویند، این کار را بدون مزد و منت انجام می‌دهند، فقط حواستان باشد که لطف هم اندازه‌ای دارد و فکر نکنید که این‌طوری می‌توانید همۀ مطالبتان را که احیاناً تعدادشان هم زیاد است، برای یک نویسنده بفرستید و او هم باید دربارۀ همۀشان اظهارنظر کند. نویسندۀ بیچاره هم کار و زندگی دارد آخر.

 

نویسندگی به‌عنوان شغل

بین اینکه شما نوشتن را دوست داشته باشید یا نویسندگی را، از زمین تا آسمان فرق است. نوشتن می‌تواند یک سرگرمی و عادت خوب باشد که شما می‌توانید در هر جایگاهی که هستید، به آن مشغول شوید، ولی نویسندگی یک شغل است و سختی‌های خاص خودش را دارد. تازه شغل نویسندگی آن‌گونه که بیشتر مردم فکر می‌کنند، نیست و کمترنویسنده‌ای را داریم که به همان شکل کلاسیک پشت ماشین تحریرش بنشیند و شب تا صبح و صبح تا شب سیگار بکشد و چای بنوشد و رمان بنویسد. این‌ها مربوط‌به فیلم‌هاست و نویسنده‌ها این روزها علاوه‌بر نوشتن کتاب، برای گذران زندگی مجبورند در روزنامه‌ها و مجلات هم قلم بزنند و پول دربیاورند و آخرسر هم آن‌چنان معروف نخواهند شد. تازه همۀ نویسنده‌ها قرار ‌نیست پشت میز بنشینند و چیز بنویسند. خیلی از آن‌ها مجبورند برای نوشتن مطلبشان به خیابان بروند و گزارش تهیه کنند. سراغ این مسئول یا آن بازیگر بروند و با او مصاحبه کنند و خلاصه نویسندگی به‌عنوان یک شغل دردسرهای زیادی دارد، طاقت‌فرساست و حقوق و درآمد اندکی هم دارد، پس اگر می‌خواهید در آینده نویسنده شوید، این نکات را مدنظر بگیرید و البته بدانید که می‌توانید بنویسید بدون اینکه ملزم باشید در آینده شغل نویسندگی را انتخاب کنید. در حال حاضر وبلاگ‌ها و صفحات مختلفی در شبکه‌های اجتماعی وجود دارد که مردم نوشته‌هایشان را در آن‌ها می‌گذارند و خیلی هم بازدیدکننده دارد؛ مثلا یادم می‌آید قدیم‌ها وبلاگ زیبایی بود به نام «خاطرات یک عاقد.». همان‌طور که از اسمش مشخص است، یک عاقد خاطرات جالب کاری‌اش را در این وبلاگ می‌نوشت. نمی‌دانم هنوز هم پابرجاست و به‌روز می‌شود یا نه، ولی در آن زمان از موفق‌ترین وبلاگ‌های حوزۀ خودش بود. خلاصه این‌همه آسمان‌وریسمان بافتم تا بگویم که بنویسید. بدون ترس هم بنویسید. در درجۀ اول هم برای دل خودتان بنویسید. مطمئن باشید که کم‌کم پیشرفت می‌کنید و چه‌بسا حتی روزی نویسندۀ معروفی از آب دربیایید.

..........................................

 

معرفی ۲کتاب مفید و کاربردی برای پیشرفت در نویسندگی

  • حرفه‌ای بنویس...

 

مصطفی مستور104049.pngاگر علاقۀتان به نوشتن زیاد است و دوست دارید در نویسندگی پیشرفت کنید و به‌قول معروف از حالت آماتور دربیایید و حرفه‌ای بنویسید، بهترین کاری که می‌توانید انجام دهید، این است که به‌سراغ کتاب‌های آموزشی بروید. کتاب‌های آموزشی زیادی درزمینۀ نویسندگی وجود دارد که با خواندن آن‌ها می‌توانید مهارت‌تان در نوشتن را افزایش دهید؛ البته بعضی از این کتاب‌ها اطلاعات غیرکاربردی زیادی دارند و بعضی‌ها هم بیش از حد سنگین و تخصصی هستند و همین عوامل، پیدا کردن یک کتاب آموزشی خوب را سخت می‌کند؛ کتابی که هم حجم کمی داشته باشد، هم توضیحاتش به زبان ساده باشد و هم به اندازۀ کافی، مثال و تمرین در آن پیدا شود. 

مثلث طلایی نوشتن/ احمد توکلی/ انتشارات ثانیه/ قیمت: ۶۰۰۰تومان

به‌نظر من، کتاب «مثلث طلایی نوشتن برای مطبوعات» جزو بهترین کتاب‌های آموزشی حوزۀ مطبوعات است. این کتاب به درد کسانی می‌خورد که دوست دارند یادداشت و مقاله‌نویسی را به‌صورت جدی‌تر دنبال کنند و مثلا برای نشریات دانشگاهی یا حتی روزنامه‌های شهری و کشوری بنویسند. این کتاب به زبان ساده و با مثال‌های بسیار، راه و روش‌های نوشتن مقاله و یادداشت را توضیح می‌دهد. دربارۀ اینکه چطور سوژه پیدا کنیم، چطور اطلاعات درست جمع کنیم و چطور این اطلاعات را به بهترین نحو کنار هم بچینیم و روی کاغذ بیاوریم. حجم کتاب هم اصلا زیاد نیست و ۱۵۱صفحه دارد که ۱۰، ۱۵صفحه‌اش هم منابع و نمایه و فهرست است. 

مبانی داستان کوتاه/ مصطفی مستور/ نشر مرکز/ قیمت: ۸۸۰۰تومان

فکر می‌کنم برای داستان‌‌خوان‌ها و علاقه‌مندان به داستان‌نویسی، اسم نویسندۀ کتاب کافی است تا بدانند این کتاب، یک کتاب به‌درد‌بخور و درجه‌یک هست یا نه. مصطفی مستور که خیلی‌ها او را با کتاب «روی ماه خداوند را ببوس» می‌شناسند، از بهترین داستان‌نویسان حال حاضر کشورمان است. مصطفی مستور در این کتاب، بعد از بیان یک مقدمۀ کوتاه دربارۀ تاریخچۀ داستان‌‌نویسی کوتاه‌ در دنیا، به ساده‌ترین شکل ممکن راه و روش نوشتن داستان‌ کوتاه را آموزش داده است. توصیه می‌کنم اگر به داستان‌نویسی علاقه دارید، حتماً این کتاب ۸۸صفحه‌ای کوتاه ولی کاربردی را بخوانید، آن‌هم نه یک‌بار بلکه چندبار.

 

اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی