کد خبر : 73547
/ 18:01
بررسی ابعاد اجتماعی و فرهنگی طرح نوسازی با حضور اساتید دانشگاه؛

طرح اصلاحی نمرۀ قبولی نگرفت

هویت منطقۀ ثامن از بین رفته است و طرح اصلاحی منطقۀ ثامن نیز چندان کامل نیست.

طرح اصلاحی نمرۀ قبولی نگرفت

خبرنگار: نسیم قدیری

به گزارش شهرآرا آنلاین / نشست بررسی ابعاد اجتماعی و فرهنگی طرح نوسازی و بهسازی بافت فرسودۀ پیرامون حرم رضوی با حضور صاحب‌نظران و اساتید عرصۀ علوم اجتماعی و جامعه‌شناسی دانشگاه فردوسی مشهد، نمایندۀ مشاور طرح بهسازی و نوسازی بافت پیرامون حرم مطهر، شهردار و جمعی از مدیران شهرداری منطقۀ ثامن برگزار شد. در این نشست که یکشنبۀ گذشته در تالار شریعتی دانشکدۀ ادبیات و علوم انسانی دانشگاه فردوسی برگزار شد، آنچه بیش از همه جلب نظر می‌کرد، اتفاق نظر سخنرانان بر یک امر مهم بود و آن اینکه «هویت منطقۀ ثامن از بین رفته است و طرح اصلاحی منطقۀ ثامن نیز چندان کامل نیست.».

   ..........................................

 

شهردار منطقه ثامن:

طرح اصلاحی نواقص و مشکلات فراوانی دارد

 

 محمود عیدی شهردار منطقۀ ثامن هم که جزو سخنرانان این نشست بود با اشاره به تصمیمات نادرست برای بافت پیرامون حرم، تأکید کرد که «در گذشته، ضرورت‌ها و مشکلات موجود، مدیران را مجبور به تصمیم‌گیری‌های خاص برای اطراف حرم کرده و حالا همان وزرا، معاونان وزیر و طراحان می‌گویند برای اطراف حرم تصمیمات بدی گرفته شده و باید این تصمیمات اصلاح شود.».

 ساخت بنا و معماری در آموزه‌های دین مبین اسلام جایگاه والایی دارد. ساخت و ساز با نگاه صرف کالبدی و بدون در نظرگرفتن ابعاد اجتماعی و فرهنگی بی‌ارزش است و شهرها را به محلی برای اسکان جوامع ماشینی تبدیل می‌کند. ما در منطقۀ ثامن به دنبال حفظ و باززنده‌سازی هویت‌های اجتماعی و فرهنگی هستیم. طبیعتاً مهم‌تر از کالبدها و ساختارهای فیزیکی که در پی اجرای طرح‌های این‌چنینی، تغییر کرده یا از بین می‌روند، خطر تغییر هویت‌های فرهنگی و اجتماعی است که ما به‌شدت با آن مخالفیم.

به طور مثال در بحث مساجد طرح تجمیع مساجد و تبدیل چند مسجد به یک مسجد بزرگ، که در محدودۀ اجرای طرح ملی بهسازی و نوسازی بافت پیرامون حرم مطهر قرار داشتند مطرح بوده که ما با توجه به اهمیت جایگاه اجتماعی و فرهنگی مساجد در محلات، بر تثبیت یا جابه‌جایی حداقلی مکان مسجد در همان محل اقدام کرده‌ایم. مثلا در بحث مسجد و تکیۀ علی‌اکبری‌ها در محلۀ نوغان یا مسجد حجتیه در محلۀ عیدگاه و دیگر موارد به همین شکل عمل کرده‌ایم.

 اگر مشارکت و هم‌افزایی و عزم جدی که در روزهای آغازین اجرای طرح ملی بهسازی و نوسازی بافت پیرامون حرم مطهر رضوی، از سوی سایر ارگان‌های ذی‌ربط وجود داشت و کمک‌های مالی دولت‌ها محقق می‌شد، امروز شاهد پیامدهای منفی نبودیم. کاری که برای اطراف حرم انجام شد، ۶۰سال است که دیگر انجام نشده و طرح جدید بهسازی و بازسازی بافت پیرامون حرم نیز دارای نواقص و مشکلات فراوانی است.

   ..........................................

 

مغشوش، بی‌قواره، بی‌هویت

دکتر حسین اکبری، مدیر انجمن جامعه‌شناسی ایران(شاخۀ خراسان رضوی)

طرح بهسازی و نوسازی بافت پیرامون حرم مطهر رضوی که توسط گروه مشاوران «طاش» ارائه شده، طرحی ضعیف بود. انتظار می‌رفت طرح جدیدی که توسط گروه مشاوران «مهرآزان» ارائه می‌شود، قوی و قابل اتکا باشد اما این طرح نیز گره‌گشای مشکلات این منطقه نیست. ساخت و سازهای اطراف حرم را مشاهده کنید؛ بافت پیرامون حرم مغشوش، بی‌قواره، بی‌هویت و دارای سازه‌های زشت است.

   ..........................................

 

 سهم اندک اهالی از طرح نهایی

دکتر علی یوسفی،  عضو هیئت علمی گروه جامعه‌شناسی دانشگاه فردوسی

متأسفانه تبعات فرهنگی این محدوده و آثار و عوارض ناشی از نوسازی در این منطقه تنها به همین منطقه محدود نمی‌شود و به‌واسطۀ بسیاری از آسیب‌های اجتماعی که در منطقۀ ثامن متراکم شده، دغدغه‌هایی جدی را برای صاحب‌نظران اجتماعی کشور پدید آورده است. متأسفانه وضعیت بخش عمده‌ای از بافت اطراف حرم، بحرانی و برگشت‌ناپذیر است و به سرنوشت مشابه دریاچۀ ارومیه تبدیل شده که به‌سختی می‌توان ماهیت آن را بازگرداند. ریشۀ مخالفت بسیاری از اهالی بومی این منطقه هم همین تخریب‌های انجام شده است. اهالی معتقدند پس از تخریب، خاطرات گذشته نیز از بین می‌رود. ضمن اینکه بسیاری از افرادی که قرار شد با واگذاری زمین‌هایشان، در طرح بهسازی مشارکت داشته باشند، سهم اندکی از سرمایۀ نهایی دریافت کردند.

   ..........................................

 

 آینده‌ای در کار نیست!

دکتر غلامرضا حسنی، عضو هیئت علمی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه فردوسی

در طرح «مهرآزان» که طرح اصلاحی منطقۀ ثامن به‌شمار می‌رود؛ ساختار جمعیتی گذشته و حال توضیح داده شده اما برای آینده هیچ حرفی به میان نیامده، ضمن اینکه جمعیت‌شناسی اجتماعی و اقتصادی ناقصی نیز در این طرح ارائه شده است.

   ..........................................

 

 اقتدارگرایی طراحان و نگرش منفی مردم

دکتر حسین بهروان،  استاد جامعه‌شناسی دانشگاه فردوسی

متأسفانه نوعی اقتدارگرایی تخصصی در مهندسان معمار بافت اطراف حرم وجود دارد و مدیران متولی نیز در گذشته به‌شدت تحت تأثیر این اقتدارگرایی، اجازۀ تغییر در طرح‌های بهسازی را نمی‌دادند، بنابراین طبیعی است که بیشترین نگرش منفی مردم در مورد شهرداری و مهندسانی است که با مردم تعامل نداشته‌اند.

   ..........................................

 

 ترجیح مصلحت شرکت‌ها بر مصلحت مردم

دکتر غلامرضا صدیق اورعی،  عضو هیئت علمی گروه جامعه‌شناسی دانشگاه فردوسی

متأسفانه مسئولان قبل از آغاز عملیات بهسازی و نوسازی، از ضرورت استحکام بنا در مورد بافت فرسوده، توسعۀ راه‌ها و مشکلات اجتماعی دم می‌زنند اما بعد از پذیرش کار توسط مردم، مصلحت اهالی بومی و محلی از دستورکار خارج و سود و مصلحت شرکت‌ها در نظر گرفته می‌شود. در انجام معامله با صاحبان ملک، پول زمین همان اول محاسبه اما آوردۀ مهندسان و مدیران متولی در انتها و به قیمت روز برآورد می‌شود.

   ..........................................

 

 اصلاح دانشجویی!

دکتر محسن نوغانی، عضو هیئت علمی گروه علوم اجتماعی دانشگاه فردوسی

عملکرد طرح دوم بهسازی و نوسازی بافت پیرامون حرم، چندان موفق نبوده. کار انجام شده در طرح دوم بهسازی، بیشتر شبیه پایان‌نامه‌های کارشناسی‌ارشد است که با ضیق وقت تهیه شده باشد و حتی استانداردهای حداقلی تهیه طرح را هم ندارد. ضمن اینکه در منطقۀ ثامن همکاری بین‌بخشی و همکاری بین‌سازمانی مناسبی شکل نگرفته است.

 

کلیــد واژه هــا
اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی