کد خبر : 71628
/ 22:24
پس از ماجراجویی های طرف  ترکمن، فعلا ایران با ترکمنستان برای ادامه واردات گاز به توافق رسید؛

زنگ خطر جدال گازی برای زنگنه

درحالی‌که اوایل آذرماه سال جاری شاهد افت شدید دمای هوا در کشور به‌‌ویژه استان‌های شمالی بودیم، کشور ترکمنستان، صادرات گاز به ایران را کاهش داد که «بیژن زنگنه»، وزیر نفت همان‌زمان در گفتگو با تسنیم، این موضوع را تایید کرده بود.

زنگ خطر جدال گازی برای زنگنه

موسوی‌زاده- طی یک ماه گذشته، مذاکراتی بین مقامات دو کشور صورت گرفت؛ اما ترکمنستان با بیان درخواست ۱.۸میلیارد‌دلاری از ایران، خواستار وصول نقدی و سریع این میزان پول شد. درحالی‌که ترکمنستان با سوءاستفاده از سرمای زمستانه هوا، ایران را به قطع گاز برای دریافت ۱.۸میلیارد دلار پول درخواستی خود تهدید کرده است، معاون وزیر نفت، قطع گاز ترکمنستان را برابر با تجدیدنظر ایران در ارتباطات تجاری خود با این کشور دانست.

با این حال در‌حالی‌که مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران، در فرودگاه ترکمنستان راهی تهران بود، مقامات ترکمنستان با توافق درخواست‌ها و مولفه‌های ایران، تفاهم‌نامه‌ای بین دو کشور به امضا رساندند.مجید بوجارزاده، سخن‌گوی شرکت ملی گاز ایران، از توافق فی‌مابین در مسائل فنی و کارشناسی خبر داد.

 

پیشینه زیاده‌خواهی ترکمنستان

دعوای گازی ایران و ترکمنستان سابقه‌ای دیرینه دارد. ماجرای آن به برف سنگین و یخ‌بندانی برمی‌گردد که در دی‌ماه سال٨٦، بیست استان کشور را درگیر افت فشار سنگین کرد. همان‌سال بود که ترکمنستان با سوءاستفاده از وضعیت جوی ایران و با هدف کسب سود بیشتر از طریق فشار بر دولت ایران، قیمت گاز صادراتی خود را ٩برابر بالا برد و از ٤٠ دلار به ٣٦٠دلار رساند و دولت وقت به‌اجبار تن به پذیرش این رقم گزاف داد. این مسئله در سال٨٧ هم تکرار شد. به‌همین‌دلیل هم علی کردان، قائم‌مقام وزیر نفت، به دوشنبه سفر کرد و مسئله با توافق و وعده‌هایی مبنی‌بر خرید گران‌تر گاز حل شد.

با گذشت زمان و پس از افت قیمت گاز در بازارهای جهانی، قیمت گاز صادراتی این کشور به ایران کاهش می‌یابد؛ اما بااین‌حال، ترکمنستان، این میزان طلب را به‌نام ایران می‌نویسد. بعد از آن تقریبا در این سال‌ها واردات گاز از ترکمنستان به‌صورت عادی انجام می‌شد تا اینکه باز هم امسال، ما‌به‌التفاوت قیمت گاز در آن سال‌ها را مطرح کردند و بازی قدیمی خود را به راه انداختند؛ طلبی که اکنون محل اختلاف این دو کشور محسوب می‌شود. مناقشه‌ای که ایران می‌گوید باید به دیوان داوری بین‌المللی سپرده و تخطی ترکمنستان از قرارداد، به‌صورت قانونی پیگیری شود. نکته این است که گویا آن ١,٨میلیارد دلار پیوست قراردادی به شکل حقوقی ندارد و فقط درقالب یک توافق سیاسی مانده است. زمانی‌‌که ایران آماده پرداخت بدهی گازی ترکمنستان می‌شود، تحریم‌ها شدت یافته و مراودات بانکی قطع می‌شود و به‌این‌ترتیب روند پرداخت بدهی به این کشور بلاتکلیف باقی می‌ماند. پس از استقرار دولت یازدهم، ایران به‌صورت ماهانه اقدام به تسویه بدهی گازی خود به ترکمنستان کرده و بنابراین مبلغ دیگری به این طلب افزوده نمی‌شود.

 

تاکید بر واردات گاز از ترکمنستان

با این حال زنگنه، وزیر نفت، از توافق ایران و ترکمنستان بر سر صادرات گاز به ایران خبر داد و با تشریح جزئیات این توافق گفت: پیگیری اختلافات گازی دو کشور در داوری بین‌المللی فعلا منتفی شده است.

زنگنه در پاسخ به پرسش دیگر مهر که آیا درصورت توقف واردات گاز، مشکلی برای تامین گاز به‌ویژه در استان‌های شمال و شمال شرق کشور ایجاد خواهد شد، گفت: واردات گاز طبیعی از ترکمنستان ازلحاظ زیست‌محیطی برای ایران اهمیت دارد.

وزیر نفت با بیان اینکه هم‌اکنون امکان مصرف سوخت مایع و نفت‌کوره در نیروگاه‌های برق را داریم، تاکید کرد: با واردات گاز طبیعی مصرف سوخت مایع در نیروگاه‌های شمال شرق کشور کم می‌شود که این موضوع دستاوردهای زیست‌محیطی به‌همراه دارد.

وی افزود: بر اساس توافق امروز، باید حجم واردات گاز ایران از ترکمنستان تا چند روز آینده افزایش یابد. این مقام مسئول با بیان اینکه تا چند هفته گذشته حداکثر واردات گاز طبیعی از ترکمنستان حدود ۱۰ میلیون مترمکعب در روز بوده است، تاکید کرد: هم اکنون ظرفیت تولید گاز ایران به بیش از ۷۰۰ میلیون مترمکعب در روز رسیده و قطعا با تکمیل فازهای باقی‌مانده پارس جنوبی ظرفیت تولید گاز به حدود یک میلیارد مترمکعب در روز می رسد.

 

بحران گاز نخواهیم داشت

همچنین حمیدرضا عراقی، مدیرعامل شرکت ملی گاز ایران در واکنش به تهدید ترکمنستان برای قطع گاز ایران گفت: اجازه به‌وجود‌آمدن بحران در استان‎های شمالی کشور را نخواهیم داد.

وی افزود: ترکمنستان در دولت قبل مقداری طلب از ایران داشته است که هم‌اکنون به‌دلیل این طلب، تهدید به قطع گاز ایران می‌کند. این مقام‌مسئول تاکید کرد: به‌طور‌قطع با تلاش‌هایی که درحال انجام است و با همراهی و کمک مردم، اجازه به‌وجود‌آمدن بحران در استان‌های شمالی کشور را نخواهیم داد. 

عراقی ادامه داد: ایران درصورت قطع گاز ازسوی ترکمنستان در ارتباطات کاری خود با این کشور بازنگری خواهد کرد و درنهایت ضرر نهایی را ترکمنستان خواهد کرد.وی به تولید و مصرف ۷۰۰میلیون مترمکعب گاز در کشور اشاره کرد و گفت: ازاین‌میزان حدود ۳درصد آن، یعنی ۱۲میلیون مترمکعب واردات از ترکمنستان است که خیلی قابل‌توجه نیست.

 

استراتژی اشتباه دولت

همچنین حسن عباسی‌متقیان، کارشناس مسائل اقتصاد انرژی در گفتگو با شهرآرا با بیان اینکه یکی از دلایل فشار ترکمنستان به ایران، استراتژی اشتباه دولت در حوزه گاز است، گفت: دولت درحالی بر صادرات گاز از میادین پارس جنوبی اصرار دارد که بیلان گازی ایران منفی بوده و مصارف حیاتی‌تری در داخل برای گاز داریم.عضو انجمن مدرسان اقتصاد مقاومتی افزود: دولت اعتقاد دارد باید به هر قیمتی گاز را صادر کنیم که این مسئله ضمن اینکه باعث می‌شود تا ما‌ به ‌واردات گاز به ترکمنستان وابسته شویم، در حوزه‌های نفتی هم به‌دلیل تزریق‌نکردن گاز دچار کاهش تولید بشویم.عباسی‌متقیان ادامه داد: ایران در بخشی از چاه‌های نفتی دچار افت تولید شده و راهکار جبران این مسئله، افزایش تزریق گاز به میادین نفتی است؛ اما دولت ترجیح می‌دهد به‌جای این کار، گاز را صادر کند.

وی با اشاره به اصرار وزیر نفت به سوآپ گاز طبیعی بین ایران و ترکمنستان، گفت: دولت می‌تواند به‌جای اصرار بر خرید گاز از ترکمنستان، انرژی موردنیاز برای روستاها و مناطق شمالی کشور را از طریق سوخت جایگزین تامین کند.

 

اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی