کد خبر : 71303
/ 08:13
دکتر مرتضی مرتضوی

دغدغه‌های پس از شکرانه

دغدغه‌های پس از شکرانه

در روزهای گذشته به شکرانه تولید و خودکفایی در تولید محصولات کشاورزی، جشنی برگزار شد که بسیار مایه خوش‌وقتی علاقه‌مندان به ایران و اقتصاد آن شد. چه اینکه یکی از بندهای سیاست‌های ابلاغی اقتصاد مقاومتی تامین امنیت غذایی و دارویی است و خودکفایی در تولید محصولات راهبردی است. بنابراین اصل خبر خوش حال‌کننده است و مایه مباهات.
در گزارش‌های خبری به حاشیه‌های جلسه نیز اشاره شد که بررسی آن‌ها حاوی نکات مفیدی است. برای مثال رئیس جمهور در سخنرانی خود برای تلطیف فضا، به تقدیر صورت گرفته از رئیس سازمان برنامه و وزیر اقتصاد و رئیس بانک مرکزی اشاره کرد و آن را شیوه‌ای برای جلب و جذب بودجه و نشانه کارایی وزیر کشاورزی در جذب بودجه دانست. هرچند به‌حق نمی‌توان از لطیفه و مزاح فوق برداشت کرد که لازم است حتی در مناصب بالای حکومتی نیز برای پیشبرد امور، هوای متصدیان امر را داشت و آن را به کل جامعه و مدیران تعمیم داد، ولی این تاکید رئیس جمهور بر اینکه تامین منابع مالی لازم برای پشتیبانی و خرید تضمینی محصولات برای دولت‌مردان آن‌قدر سخت بوده است که مسئولان مربوطه شایسته تقدیرند، می‌تواند مورد تحلیل قرار گیرد.
از یک‌سو این تاکید بر کمبود منابع مالی نشان می‌دهد همچنان موانع فراوانی وجود دارد. به همین دلیل مزاح رئیس جمهور در حقیقت اعتراف ذهنی به این امر است که جستجوی حل مشکلات در خارج از کشور نگاهی غلط است. به علاوه از آنجایی که یکی از دلایل سختی تامین مالی طرح خرید تضمینی محصولات کشاورزی، تامین نهاده‌های کشاورزی و آموزش و پژوهش در این حوزه، کاهش قیمت نفت بوده است، می‌توان گفت که علی‌رغم فرصت سه‌ساله دولت برای کاهش وابستگی بودجه دولت به نفت نه‌تنها این اتفاق رخ نداده است، بلکه حیات بخش کشاورزی ایران که سنتی‌ترین بخش اقتصاد ایران نیز هست و در آن بنگاه‌های خصوصی بیشترین حضور را دارند، آن‌چنان به بودجه دولتی و درآمد نفتی وابسته است که در اثر کاهش قیمت نفت پس از برجام؛ دستیابی به خودکفایی در تولید گندم و سایر محصولات راهبردی در این بخش نیز دچار مخاطره می‌شود، در حالی که در سیاست‌های کلی اقتصاد مقاومتی یکی از وظایف اصلی دولت، کاهش وابستگی بودجه به نفت و افزایش سهم درآمدهای مالیاتی است.
البته باید اذعان کرد که تلاش دست‌اندرکاران حوزه‌های مختلف برای دستیابی به خودکفایی در تولید محصول شایسته تقدیر است ولی باید توجه داشت که تحقق کامل اقتصاد مقاومتی تنها با اجرای تمامی بندهای سند ابلاغی رخ خواهد داد.
نکته دیگری که در این زمینه لازم به ذکر است، این است که در دهه گذشته و در سال پایانی دولت اصلاحات نیز، جشنی مشابه برای خودکفایی در تولید گندم توسط جناب حجتی برگزار شده بود. در آن زمان نیز عده‌ای معتقد بودند که وزارت جهاد از طریق تزریق منابع و افزایش قیمت خرید تضمین، به قیمت کاهش سطح زیر کشت سایر محصولات مانند جو یا نهاده‌های دامی موفق به این امر شده است و لذا خودکفایی در گندم به‌زودی از بین خواهد رفت که این پیش‌بینی متاسفانه به واقعیت پیوست. هرچند هم‌اکنون تخمینی از کاهش محصول و سطح زیر کشت در دست ندارم ولی امید آن است که خودکفایی در تولید برخی محصولات کشاورزی از محل افزایش بهره‌وری در تولید و عمکلرد بذر در هکتار باشد و نه به بهای کاهش تولید سایر محصولات.
 
کلیدواژه ها
اشتراک گذاری
نظــر شـــما
نـــام پســت الکترونیــکی تصویـر امنـیتی